2022-05-19 10:37:37 | Son Güncelleme : 2022-05-19 10:55:32

Maymun çiçeği virüsü nedir, nasıl bulaşır? Avrupa’da yayılan maymun çiçeği virüsü belirtileri nelerdir?

Maymun çiçeği virüsü, İngiltere, İspanya ve Portekiz başta olmak üzere Avrupa’da yayılmaya devam ediyor. İngiltere’de son 10 günde yedi maymun çiçeği virüsü vakasının (monkeypox) ardından Portekiz’de de beş vaka tespit edildi. En son ABD ve Kanadaya'da sıçraması üzerine artan vakalar ile birlikte yeni bir panik oluşturan virüsün nedenleri ve nasıl bulaştığı ise merak ediliyor. Peki maymun çiçeği virüsü nedir, belirtileri nelerdir? Detaylar haberimizde…

İnsanlarda görülen Orta Afrika maymun çiçeği virüsü, Batı Afrika virüsüne göre daha şiddetli geçmekte ve daha fazla ölüm vakasına neden olmaktadır.
fotoğrafı büyüt
Fotoğrafı Paylaş
İnsanlarda görülen Orta Afrika maymun çiçeği virüsü, Batı Afrika virüsüne göre daha şiddetli geçmekte ve daha fazla ölüm vakasına neden olmaktadır.

Orta ve Batı Afrika’daki ormanlık alanlarda görülen ve endemik virüs türleri arasında yer alan maymun çiçeği virüsü, Avrupa’yı etkisi altına almaya başladı. İngiltere, İspanya ve Portekiz başta olmak üzere çok sayıda Avrupa ülkesinde tespit edilen virüsün neden ve nereden yayıldığı ise merak ediliyor. Son olarak ABD ve Kanada'da görülen maymun çiçeği virüsünün nedenlerini ve belirtilerini sizler için derledik. İşte Avrupa’da yayılmaya devam eden maymun çiçeği virüsü, nedenleri, belirtileri ve tüm merak edilenler…

MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ NEDİR?

Maymun çiçeği virüsü, Poxviridae ailesinde bulunan Ortopoxvirus cinsinin bir üyesidir. Monkeypox olarak adlandırılan bu virüs, öncelikle Orta ve Batı Afrika’nın tropikal yağmur ormanlarında ortaya çıkmış ve zamanla diğer bölgelere ihraç edilen viral bir zoonotik hastalık olarak yayılmaya başlamıştır.

Maymun çiçeği virüsü, Orta Afrika ve Batı Afrika başta olmak üzere iki farklı genetik gruba ayrılmaktadır. İnsanlarda görülen Orta Afrika maymun çiçeği virüsü, Batı Afrika virüsüne göre daha şiddetli geçmekte ve daha fazla ölüm vakasına neden olmaktadır.

MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ BULAŞICI MIDIR?

Monkeypox adı verilen maymun çiçeği virüsü, çoğunlukla kemirgenler ve primatlar gibi vahşi hayvanlar aracılığıyla insanlara bulaşmaktadır. Fakat insandan insana bulaşma da görülebilir. Maymun çiçeği virüsü, bir kişiden diğerine vücut sıvıları, lezyonlar, solunum damlacıkları ve yatak örtüsü gibi kontamine materyallerle temas ile bulaşır. Bunun yanı sıra yetersiz pişmiş et ve enfekte hayvanların diğer hayvansal ürünlerini tüketmek de risk faktörleri arasına yer almaktadır. Maymun çiçeği virüsü aynı zamanda anneden fetüse plasenta yoluyla da bulaşabilmektedir.

İnsan enfeksiyonları genellikle hayvandan insana bulaşma yoluyla gerçekleşmektedir. Yabani hayvanların, hasta ve ölü hayvanların etleri, kanları ve diğer kısımlarına korunmasız temastan kaçınılmalı, hayvan eti ve parçalarını içeren tüm yiyecekler, yemeden önce pişirilmelidir.

MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Hayvandan insana ve insandan insana bulaşabilen maymun çiçeği virüsünün kuluçka süresi genel olarak 6 ila 13 gün arasındadır. Fakat 5 ila 21 gün arasında da değişiklik gösterebilir. İki dönem olarak incelenmekte olan enfeksiyonun ilk dönemi, ateş, yoğun baş ağrısı, sırt ağrısı, lenfadenopati (lenf bezlerinin şişmesi), kas ağrısı ve şiddetli halsizlik gibi belirtilerle 0-5 gün sürmektedir. Lenfadenopati, suçiçeği, kızamık ve çiçek hastalığı gibi hastalıklarla karşılaştırıldığında ayırt edici özellik olarak kabul edilir.

Hastalığın 1-3 günlük süresi içerisinde deri döküntüleri kendini göstermeye başlamaktadır. Gövdeden daha çok yüz ve ekstremitelerde daha konsantre olma eğilimindedir. Söz konusu döküntüler daha çok yüz kısmında başlayıp, avuç içlerini ve ayak tabanlarını etkilemektedir. Bunların yanı sıra oral mukozalar, genital bölge ve konjonktiva ile birlikte kornea da etkilenmektedir. Deri döküntüsü, ardışık olarak maküllerden papüllere, veziküllere, püstüllere ve kuruyup dökülen kabuklara doğru değişiklik göstererek ilerlemektedir.

Maymun çiçeği virüsü (monkeypox), genel olarak 2 ila 4 hafta süren semptomlarla kendi kendini sınırlayan bir hastalıktır. Şiddetini artırmış olan vakalar, çocuklarda daha sık görülmektedir. Ölüm vakaları genel popülasyonda yüzde 0 ile yüzde 11 arasında değişiklik göstermektedir. Küçük çocuklarda ölüm vakası daha sık görülmektedir.

MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ TEDAVİSİ VAR MI?

Maymun çiçeği virüsü hali hazırda bazı Avrupa ülkelerinde yeni yeni görülmeye başlamış virüslerden biridir. Bu nedenle henüz kanıtlanmış ve güvenilir bir tedavisi bulunmamaktadır. Salgının kontrol altına alınması için aşı, antiviraller ve İntravenöz immün globin (VIG) kullanılabilir. Bunun yanı sıra 2019 yılında çiçek hastalığı ve maymun hastalığı gibi rahatsızlıkların önlenmesi için yeni bir aşı onaylanmıştır. Fakat kamu sektöründe henüz yaygın olarak bulunmamaktadır.

TÜRKİYE’DE MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ GÖRÜLDÜ MÜ?

Orta Afrika ve Batı Afrika’da görülen maymun çiçeği virüsü, son dönemde Avrupa ülkelerini etkisi altına almaya başladı. İngiltere, Portekiz ve İspanya başta olmak üzere bazı ülkelerde tespit edilen vakaların ardından gözler Türkiye’ye çevrildi. Fakat söz konusu virüs Türkiye’de henüz görülmedi.